مطالعه و خودآزمونِ مباحث‹مبحث ۱۷ — سامانه‌یِ گازِ طبیعی در ساختمان‹فصلِ هفتم — بازرسی، آزمایش، تأییدیه و تزریقِ گاز‹درسنامه
مبحث ۱۷ — سامانه‌یِ گازِ طبیعی در ساختمان
درسنامه — فصلِ هفتم — بازرسی، آزمایش، تأییدیه و تزریقِ گاز
خلاصه‌یِ بندهایِ ۷-۱۷، مستقیماً از متنِ رسمیِ مبحث.
۱۷-۷-۳ کنترلِ کیفیت
•طراح مسئولِ انطباقِ طرح با مقررات، ناظر مسئولِ بررسی/تأییدِ طرح و کنترلِ کیفیتِ کلِ اجرا (شاملِ مناسب‌بودنِ دودکش‌ومجاریِ تهویه)، مجری مسئولِ اجرایِ لوله‌کشی، و نصاب مسئولِ نصب/کنترلِ نهاییِ مکشِ دودکش و راه‌اندازیِ دستگاه است.
•اگر ناظر اشکالی در طرح ببیند، باید با مستنداتِ کافی درخواستِ اصلاح کند؛ طراح موظف به اصلاح و ارجاعِ مجدد برایِ تأیید است.
۱۷-۷-۴-۱ الزاماتِ عمومیِ آزمایش
نکته‌یِ کلیدی: آزمایش‌ها فقط با هوا، نیتروژن، دی‌اکسیدِکربن یا گازهایِ بی‌اثر انجام می‌شود؛ استفاده از اکسیژن برایِ آزمایش مطلقاً ممنوع است (خطرِ انفجار).
•فشارسنجِ عقربه‌ای باید قطرِ صفحه‌یِ حداقلِ ۵۰ میلی‌متر داشته باشد؛ دامنه‌یِ کاری برایِ آزمایشِ مقاومت صفر تا ۳ بار (۴۵ psi)، برایِ آزمایشِ نشت صفر تا ۱ بار (۱۵ psi)؛ گواهیِ کالیبراسیونِ آن نباید بیش از ۶ ماه از تاریخِ اعتبارش گذشته باشد.
•در پایانِ کار، کلِ لوله‌کشی (لوله، اتصالات، شیرها) باید به‌صورتِ یکپارچه آزمایش شود — حتی اگر بخش‌به‌بخش هم آزمایش شده باشد.
•اگر بخشی از سیستم گازدار شده باشد، بخشِ گازدار و بدونِ‌گاز هرگز نباید فقط با شیر از هم جدا شوند — جداسازی باید با درپوشِ جوشی یا دنده‌ای باشد.
۱۷-۷-۴-۲ آزمایشِ مقاومت
نکته‌یِ کلیدی: آزمایشِ مقاومت با فشارِ حدودِ ۲ بار (۳۰ پوند بر اینچِ‌مربع)، به‌مدتِ یک ساعت انجام می‌شود.
•شیرهایِ اصلی‌وفرعی کاملاً باز، شیرهایِ مصرف نیمه‌باز و با درپوش مسدود؛ اگر پس از یک ساعت هیچ افتِ فشاری دیده نشود، آزمایش قبول است.
۱۷-۷-۴-۳ آزمایشِ نشت
نکته‌یِ کلیدی: آزمایشِ نشت پس از آزمایشِ مقاومت، با فشارِ ۰٫۷ بار (۱۰ پوند بر اینچِ‌مربع)، به‌مدتِ ۲۴ ساعت انجام می‌شود.
•شیرهایِ فرعی کاملاً باز، شیرهایِ مصرف کاملاً بسته و درپوش‌هایشان برداشته می‌شود؛ اگر پس از ۲۴ ساعت هیچ افتِ فشاری دیده نشود، آزمایش قبول است.
•پس از پایانِ آزمایش، خروجیِ همه‌یِ شیرهایِ مصرف باید تا پیش از نصبِ دستگاهِ گازسوز، با درپوشِ فلزی مسدود بماند.
۱۷-۷-۵ و ۱۷-۷-۶ صدورِ تأییدیه و برقراریِ جریانِ گاز
•تأییدیه باید زمانی صادر شود که همه‌یِ عملیاتِ ساختمانی به پایان رسیده و سامانه آماده‌یِ تزریقِ گاز است؛ شاملِ بررسیِ نقشه‌یِ چون‌ساخت، لوله‌کشی، دریچه‌هایِ هوا، دودکش‌ها و موضعِ دستگاه‌هایِ ثابت.
نکته‌یِ کلیدی: حضورِ مالک و بهره‌بردار در زمانِ وصل‌وتحویلِ گاز الزامی است؛ اگر مالک درخواست کند، تحویل باید در حضورِ مجری هم انجام شود.
۱۷-۷-۷ بررسیِ نشت با کنتور و فشارسنج
نکته‌یِ کلیدی: بررسیِ نشت با کنتور — شیرِ اصلی‌وفرعی باز، شیرهایِ مصرف بسته؛ شمارش‌اندازِ کنتور به‌مدتِ ۱۵ دقیقه کنترل می‌شود — حرکتِ شمارش‌انداز نشانه‌یِ نشتی است.
•بررسیِ نشت با فشارسنج — فشارسنجِ با صفحه‌یِ قطرِ ۱۰۰ تا ۲۵۰ میلی‌متر (مدرج بر حسبِ ستونِ آب) وصل می‌شود؛ پس از بستنِ شیرِ اصلی، اگر تا ۳ دقیقه افتِ فشاری دیده نشود، نشتی وجود ندارد.
•برایِ پیداکردنِ محلِ نشتی هرگز نباید از شعله استفاده شود — فقط از مایعِ کف‌کننده (مانندِ صابون یا مایعِ ظرفشویی).
۱۷-۷-۸ آزمایشِ مجددِ سیستم
نکته‌یِ کلیدی: اگر از زمانِ نتیجه‌یِ قبولیِ آزمایش‌هایِ مقاومت‌ونشت بیش از ۶ ماه گذشته و جریانِ گاز برقرار نشده باشد، انجامِ مجددِ آزمایشِ نشت الزامی است.
جدولِ مرورِ سریع
گازهایِ مجاز/ممنوعِ آزمایشمجاز: هوا/نیتروژن/CO₂/گازِبی‌اثر — ممنوع: اکسیژن
دامنه‌یِ فشارسنج — آزمایشِ مقاومت / نشتصفر تا ۳ بار (۴۵psi) / صفر تا ۱ بار (۱۵psi)
اعتبارِ گواهیِ کالیبراسیونِ فشارسنجحداکثر ۶ ماه
فشار و مدتِ آزمایشِ مقاومت۲ بار (۳۰psi)، یک ساعت
فشار و مدتِ آزمایشِ نشت۰٫۷ بار (۱۰psi)، ۲۴ ساعت
مدتِ بررسیِ نشت با کنتور۱۵ دقیقه
مدتِ بررسیِ نشت با فشارسنج۳ دقیقه
مهلتِ اعتبارِ آزمایشِ قبولی پیش از تکرار۶ ماه (اگر جریانِ گاز برقرار نشده باشد)
ابزارِ مجازِ یافتنِ محلِ نشتیفقط مایعِ کف‌کننده — هرگز شعله
برو به آزمونِ همین فصل